18-09-2018 - Bezittingen & schulden, Familierecht

Gebruiksvergoeding gezamenlijke woning is geen vetpot (meer)

Het Rond Advocaten

In een echtscheidingsprocedure komt regelmatig aan de orde de situatie dat de echtelieden gezamenlijk eigenaar zijn van een woning en dat een van hen deze woning gedwongen moet verlaten, bijvoorbeeld omdat de rechter dat zo heeft bepaald. De vertrekkende echtgenoot heeft onder omstandigheden recht op een vergoeding hiervoor: een “gebruiksvergoeding”.

Wat is een gebruiksvergoeding?

Een gebruiksvergoeding is een vergoeding voor het alleengebruik van de (voormalige) gezamenlijke woning. Immers, de achterblijvende partij gebruikt dan niet alleen het aandeel van de woning waarvan hij eigenaar is (meestal 50%), maar ook het eigendomsaandeel van de vertrekkende partij (de andere 50%). De vertrekkende partij kan op zijn beurt geen gebruik meer maken van zijn eigendomsaandeel en is aangewezen op vervangende woonruimte waar hij kosten voor moet maken.

Wie betaalt/ontvangt een gebruiksvergoeding?

Een gebruiksvergoeding wordt betaald door de achterblijvende partij aan de vertrekkende partij.

Wat is de hoogte van een gebruiksvergoeding?

De hoogte van een gebruikersvergoeding staat niet in de wet omschreven. De rechter stelt deze in redelijkheid vast. De rekensom die in de rechtspraak vaak wordt gehanteerd is: x-procent van het aandeel van de vertrekkende echtgenoot in de overwaarde van de woning.

De hoogte van het percentage is geen vaststaand gegeven en hangt met name af van het economisch klimaat. Enkele jaren geleden kwamen percentages van 3 tot 7% voor. In het huidige economisch klimaat waar de rentevergoedingen op spaarrekening zeer laag zijn, worden lagere percentages gehanteerd. In een recente uitspraak van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft het Gerechtshof – in lijn met de rechtbank – de hoogte van de gebruikersvergoeding vastgesteld op 0,5%. Meer lezen: http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:GHARL:2018:8055.

(Reken)voorbeeld

Seger en Annemarie zijn in gemeenschap van goederen gehuwd en gezamenlijk eigenaar van een woning te Zeist. Na een huwelijk van enkele jaren besluiten zij om te gaan scheiden. Helaas lukt het hen niet om in onderling overleg tot afspraken te komen. De spanningen in huis lopen op waarbij de borden nog net niet door de kamer vliegen. Annemarie ziet geen andere mogelijkheid dan de rechter te vragen om te bepalen dat Seger voorlopig de echtelijke woning moet verlaten. De rechter beslist vervolgens in het voordeel van Annemarie. Seger moet voorlopig de echtelijke woning verlaten.

Seger kan in beginsel aanspraak maken op een gebruiksvergoeding die door Annemarie moet worden betaald.

De waarde van de woning is € 500.000,00. De restant hypotheeksom bedraagt € 100.000,00. De overwaarde bedraagt daarmee € 500.000,00 – € 100.000,00 = € 400.000,00.

De door Annemarie aan Seger te betalen gebruikersvergoeding zou volgens de recente uitspraak van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden gesteld kunnen worden op 0,5% van € 400.000,00/2 = € 1.000,00 per jaar = € 83,00 per maand.

Conclusie

Daar waar de gebruiksvergoeding in het verleden wel eens uitkomst kon bieden en een serieuze vergoeding kon omvatten voor het verlies van het woongenot van de gezamenlijke woning, is hiervan anno 2018 geen sprake meer. De percentages zijn inmiddels zo laag dat het realiseren daarvan vaak meer kost dan wat het oplevert.

 

Lees meer